Instalacje zapobiegania zadymieniu i usuwania dymu z obiektów wielokondygnacyjnych mają działanie lokalne, ograniczone do tzw. przestrzeni chronionych. Strefami chronionymi są w tym przypadku najczęściej poziome (korytarze) i pionowe (klatki schodowe, przedsionki przeciwpożarowe) drogi ewakuacji oraz szachty wind. Obowiązujące przepisy dopuszczają, w zależności od wysokości budynku, zastosowanie do ochrony tych przestrzeni urządzeń służących usuwaniu dymu lub urządzeń zapobiegających zadymieniu, przy czym możliwość wyboru dotyczy obiektów niskich i średniowysokich. Budynki wysokie (powyżej 25 m – poza mieszkalnymi ZL IV i przemysłowymi PM) oraz wysokościowe (powyżej 55 m) muszą posiadać instalacje zapobiegania zadymieniu. Właśnie tego typu prawidłowo wykonana i zaprojektowana instalacja gwarantować powinna możliwość bezpiecznego opuszczenia zagrożonej kondygnacji i całego budynku, w sytuacji, kiedy jedyną drogą ucieczki są klatki schodowe (brak możliwości ewakuacji z zewnątrz). Żeby sprostać temu wymaganiu, system zapobiegania zadymieniu (każdego typu) musi spełnić cztery podstawowe kryteria.

  1. Kryterium nadciśnienia – jest to początkowy stan działania instalacji, w którym zakłada się, że wszystkie drzwi chronionej przestrzeni klatki schodowej i przedsionka przeciwpożarowego pozostają zamknięte. System napowietrzania musi dostarczyć do tych przestrzeni powietrze zewnętrzne w takiej ilości, żeby różnica ciśnienia pomiędzy przestrzenią chronioną i niechronioną nadciśnieniem osiągnęła bezpieczną wartość (z przedziału 30-80 Pa). Warunek ten dotyczy klatki schodowej na całej jej wysokości i przedsionka przeciwpożarowego na kondygnacji objętej pożarem. Regulacja nadciśnienia może odbywać się mechanicznie przez tzw. klapy nadmiarowo-upustowe (systemy pasywne) lub elektroniczne sterowanie wydajnością wentylatora napowietrzania pożarowego (systemy aktywne).
  2. Kryterium ukierunkowanego przepływu powietrza – obowiązujące wyłącznie na kondygnacji objętej pożarem. W chwili, kiedy uciekający ludzie otworzą drzwi do przestrzeni chronionej, następuje gwałtowny spadek nadciśnienia, a funkcję zabezpieczenia przestrzeni chronionej przed napływem dymu przejmuje ukierunkowany przepływ przez otwarte drzwi ewakuacyjne z klatki schodowej i/lub przedsionka przeciwpożarowego w kierunku działających na tej kondygnacji punktów wyciągu powietrza i dymu.

Zarówno kryterium 1, jak i 2 mają charakter chwilowy. Po wyjściu grupy lub pojedynczych osób z zagrożonej kondygnacji drzwi pożarowe, obligatoryjnie wyposażone w samozamykacz, przechodzą do pozycji zamkniętej, a system musi ponownie realizować zadanie kryterium stabilizacji ciśnienia – aż do czasu, kiedy kolejna osoba nie otworzy drzwi do przestrzeni chronionej, powtarzając cykl regulacji systemu.

  1. Kryterium siły potrzebnej do otwarcia drzwi – warunek ten jest ściśle powiązany z różnicą ciśnienia pomiędzy przestrzenią chronioną oraz niechronioną nadciśnieniem i bardzo często stanowi piętę achillesową systemów różnicowania ciśnienia (szczególnie w budynkach o wysokości przekraczającej 50 m). Nadciśnienie na całej wysokości klatki schodowej i w przedsionku przeciwpożarowym musi być utrzymane na takim poziomie, żeby siła potrzebna do otwarcia drzwi nie przekraczała wartości 100 N. W praktyce przy uwzględnieniu siły samozamykacza oraz konstrukcji drzwi (wielkość skrzydła, położenie klamki) oznacza to ograniczenie od góry nadciśnienia do ok. 70 Pa. Przy większych wartościach dojść może do sytuacji, w której ludzie próbujący wydostać się z płonącej kondygnacji nie będą w stanie przedostać się do bezpiecznej strefy lub zrezygnują z próby sforsowania drzwi i zaczną poszukiwać innej drogi ucieczki.
  2. Kryterium czasu reakcji systemu – przy naprzemiennym zamykaniu i otwieraniu drzwi na granicy strefy chronionej i niechronionej nadciśnieniem bardzo ważne jest, żeby zainstalowany system napowietrzania pożarowego zdolny był adaptować wydajności do realizacji kryterium 1 lub 2 w krótkim czasie, tak, żeby dym nie miał szans przedostać się na pionowe drogi ewakuacji. Osiągnięcie zakładanych wydajności instalacji w tak krótkim czasie jest trudnym zadaniem, szczególnie dla układów aktywnych, i wymaga zastosowania bardzo nowoczesnych systemów regulacji oraz specjalnej konstrukcji całych zestawów urządzeń napowietrzających.

Cerbex Sp. z o.o., dzięki doskonale wyszkolonej kadrze inżynierów jest w stanie zaprojektować, zainstalować i uruchomić najbardziej wymagające i skomplikowane systemy różnicowania ciśnień dostosowane do potrzeb klienta i rodzaju chronionego obiektu.

W realizacjach stosujemy centralę sterowania urządzeniami przeciwpożarowymi CX 1201 własnej produkcji.